milliemlak.org sayfalarında yer alan her türlü bilgi, rapor, araştırma/inceleme sonuçları, görüş, öneri ve yorumlar güvenilirliğine inanılan/güvenirliliği kabul edilen kaynaklardan temin edilen bilgiler dikkate alınarak genel anlamda bilgi vermek amacıyla hazırlanmıştır. Sayfalarda yer alan bilgiler ve doğrulukları MEKDER Yönetimi ya da üyeleri tarafından garanti edilmemekte olup bunlardaki hatalardan, eksikliklerden ya da bu bilgilere dayanılarak yapılan işlemlerden doğacak her türlü maddi/manevi zarardan ve her ne şekilde olursa olsun uğranabilecek zarardan dolayı MEKDER Yönetimi ve üyeleri sorumlu tutulamaz.
KAMU ARAZİLERİNİN
YAĞMALANMA NEDENLERİ
VE
ALINMASI GEREKEN
ÖNLEMLER
YAZAN
ALİ AKIN ANAL
MİLLİ EMLAK BAŞKONTROLÖRÜ
HAZİRAN–2003
İÇİNDEKİLER
I-KENTLEŞME
II-KONUT GEREKSİNİMİ
III-GÖÇ VE NEDENLERİ
IV-KAMU ARAZİLERİNİN İŞGALİ VE NEDENLERİ
V-GECEKONDULAŞMA
A-Genel Olarak Gecekondu ve Nedenleri
B-Türkiye’de Gecekondu Sorunu Ve Politikası
a-Gecekondu Politikasının Gelişimi
1- 1960 Yılından önceki gelişmeler
aa- 1948 tarih ve 5218 sayılı Yasa
bb- 1948 tarih ve 5228 sayılı Yasa
cc- 1949 tarih ve 5431 sayılı Yasa
dd- 1953 tarih ve 6188 sayılı Yasa
ee- 1959 tarih ve 7367 sayılı Yasa
2-1960 Yılından sonraki gelişmeler
b- 775 sayılı Gecekondu Yasasının getirdikleri
C- İstanbul’daki kamu taşınmaz malları hakkında değerlendirme
a- Boğaziçi Kanununun ilgili hükümleri
b- Su havzaları
VI-KIYILARIMIZ VE YAĞMALANMA NEDENLERİ
A- Mülga 743 Sayılı Medeni Yasada Kıyıların Durumu
B- Kıyıların Yağmalanmasının Nedenleri
a- Medeni Yasadan Doğan Nedenler
b- Kadastro Çalışmalarından Doğan Nedenler
c- 08.06.1929 Tarih Ve 1515 Sayılı Yasadan Doğan Nedenler
d- Mülga 2613 Sayılı Kadastro Ve Tapu Tahriri Kanunu ve Mülga 5602 Sayılı Tapulama Kanunundan Doğan Nedenler
e- Mülga 2644 Sayılı Tapu Kanunundan Doğan Nedenler
f- Mülga 6086 Sayılı Turizm Endüstrisini Teşvik Yasasından Doğan Nedenler
VII- ORMANLARIMIZ VE YAĞMALANMA NEDENLERİ
A-Orman Mevzuatının Kısa Özeti
B-Orman Dışına Çıkarılan Yerlerin Bu Günkü Durumu
VIII- İMAR SUÇLARININ BAĞIŞLANMASI VE GECEKONDU AFFI
A-İmar Suçu Ve Gecekondu Affı
B-Af Yasalarıyla İlgili Tarihi Bölünme
a- 2805/2981 Sayılı Gecekondu Af Yasaları
b- Planlama Ve İmar Islah Planları
aa- Islah İmar Planları
bb-Islah imar planlarının değerlendirilmesi
C- Gecekondu Alanlarının Tasfiyesine İlişkin Öneriler
a-Gecekondu Alanlarının Başka Alanlara Nakli Yoluyla Tasfiyesi
b-Gecekonduların Bulundukları Alan İçerisinde Tasfiyesi
D-İmar Suçlarının Bağışlanmasının Çözüm Olarak Değeri
IX-KAMU ARAZILERİNE YAPILAN TECAVÜZLERİN YÖNTEMLERİ
X- DEĞERLENDİRME VE ÖNERİLER
A- Değerlendirme
B- Öneriler
a-Kısa dönem
b- Orta Dönem
c- Uzun Dönem
KAMU ARAZİLERİNİN YAĞMALANMASI NEDENLERİ VE ALINMASI GEREKEN ÖNLEMLER[1]
Ülkemizde, kamu arazilerinin yağmalanması sorununu anlayabilmek için ülkemizdeki kentleşmeyi ve göç olgusunu incelemek gerekir. Kentleşme göçü, göç de konut sorunuyla beraber gecekondulaşmayı yaratmaktadır. Gecekondulaşma ise, kamu arazilerinin yağmalanmasını, bazı grupların haksız kazançlar elde etmesini doğurmaktadır. Kamu arazilerinin yağmalanması, genelde tarım arazilerinde az olmamakta, kent toprakları üzerinde ise yoğunlaşmaktadır.
I- KENTLEŞME
Kentleşme, sanayileşmeye ve ekonomik gelişmeye koşut olarak kent sayısının artması ve bugünkü kentlerin büyümesi sonucunu doğuran, toplum yapısında artan oranda örgütleşme, işbölümü ve uzmanlaşma yaratan insan davranış ve ilişkilerinde kentlere özgü değişikliklere yol açan bir nüfus birikim sürecidir.
Ülkemizde kent planlaması çalışmaları 19. Yüzyılın ikinci yarısından sonra başlamıştır. Osmanlı yönetimi, daha çok kentlerdeki yangınların önlenmesi gibi konulara öncelik vermiştir.
|
COĞRAFİ BÖLGELERE GÖRE KENTLEŞME ORANI | |||||
|
YIL |
1940 |
1960 |
1980 |
1990 |
1997 |
|
Marmara |
35.1 |
43.3 |
68.7 |
75.1 |
76.4 |
|
Güney Anadolu |
20.1 |
31.6 |
49.8 |
54.3 |
57.9 |
|
Ege |
23.3 |
30.3 |
48.6 |
53.0 |
58.0 |
|
İç Anadolu |
14.8 |
24.8 |
47.4 |
59.5 |
65.6 |
|
Güneydoğu Anadolu |
15.8 |
16.1 |
36.5 |
53.5 |
61.6 |
|
Doğu Anadolu |
9.3 |
13.4 |
| ||